Sáng ngày 16/9/2026, tại Hội trường Nguyệt Quế, Học viện Nông nghiệp Việt Nam tổ chức Hội nghị chia sẻ kết quả sản phẩm của Dự án “Khảo sát tiềm năng phát triển kinh doanh bền vững đối với doanh nghiệp tư nhân trong sản xuất điện và phân bón hữu cơ bằng công nghệ lên men tạo khí mê-tan từ các loại rác thải rắn ở Việt Nam”. Hội nghị là dịp để Học viện, các đối tác Nhật Bản và các bên liên quan công bố kết quả nghiên cứu, chuyển giao công nghệ nổi bật, đồng thời trao đổi về khả năng ứng dụng công nghệ xử lý chất thải hữu cơ theo hướng kinh tế tuần hoàn.
Tham dự Hội nghị có bà Nishimura Emiko - Đại diện Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) tại Việt Nam, ông Yoshimasa Anzawa - Giám đốc Quản lý và hỗ trợ kinh doanh Công ty TNHH Toyo Fujiko, PGS.TS. Vũ Ngọc Huyên - Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy, Phó Giám đốc Học viện cùng các giảng viên, nhà nghiên cứu của Học viện Nông nghiệp Việt Nam. Chương trình được tổ chức trong khuôn khổ dự án hợp tác với đối tác Nhật Bản, tập trung nghiên cứu khả năng tận dụng chất thải hữu cơ để tạo khí mê-tan, phục vụ sản xuất năng lượng, đồng thời khai thác sản phẩm sau quá trình lên men cho sản xuất nông nghiệp.
Dự án được triển khai trong giai đoạn 2021-2026, thuộc nhóm dự án hợp tác hỗ trợ khu vực tư nhân hướng tới phát triển bền vững được JICA triển khai tại Việt Nam. Danh mục dự án của JICA ghi nhận dự án này tại Hà Nội, với nội dung khảo sát tiềm năng phát triển kinh doanh bền vững trong sản xuất điện và phân bón hữu cơ bằng công nghệ lên men tạo khí mê-tan từ các loại rác thải rắn.
    |
 |
| PGS.TS. Vũ Ngọc Huyên - Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy, Phó Giám đốc Học viện phát biểu khai mạc Hội nghị |
Phát biểu khai mạc tại Hội nghị, PGS.TS. Vũ Ngọc Huyên - Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy, Phó Giám đốc Học viện, gửi lời cảm ơn tới các đại biểu, đối tác Nhật Bản và các đơn vị đã đồng hành cùng dự án. PGS.TS. Vũ Ngọc Huyên nhấn mạnh, trong bối cảnh Việt Nam đẩy mạnh chuyển đổi xanh, phát triển nông nghiệp bền vững và hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050, việc biến chất thải thành tài nguyên có ý nghĩa thiết thực đối với phát triển kinh tế tuần hoàn. Dự án hợp tác giữa JICA, Công ty TNHH Toyo Fujiko và Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã góp phần đưa công nghệ tiên tiến từ Nhật Bản vào nghiên cứu, ứng dụng trong điều kiện Việt Nam và đạt được những kết quả quan trọng.
Việc Học viện Nông nghiệp Việt Nam phối hợp với các đối tác Nhật Bản triển khai dự án có ý nghĩa trong việc kết nối nghiên cứu khoa học, công nghệ và nhu cầu thực tiễn, đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam đang quan tâm đến các giải pháp xử lý chất thải, phát triển năng lượng từ nguồn nguyên liệu hữu cơ và sử dụng hiệu quả tài nguyên. Trong lĩnh vực chất thải, các công nghệ xử lý công nghệ lên men có thu hồi mê-tan được JICA đánh giá là một hướng có thể áp dụng trong những điều kiện phù hợp, đặc biệt với các nguồn chất thải hữu cơ ổn định như chất thải thực phẩm, rau củ và các nguồn chất hữu cơ khác. Từ định hướng đó, dự án tập trung nghiên cứu hai mắt xích quan trọng: đánh giá tiềm năng tạo khí mê-tan của các nguồn chất thải hữu cơ và nghiên cứu khả năng sử dụng sản phẩm hữu cơ sau quá trình lên men trong sản xuất cây trồng.
Một trong những kết quả nổi bật của dự án là việc lắp đặt và đưa vào nghiên cứu hệ thống đánh giá tiềm năng tạo khí mê-tan sinh học - Biological Methane Potential (BMP) tại Học viện Nông nghiệp Việt Nam.
|
 |
| Ông Kazuya Matsunaga - Công ty TNHH Toyo Energy Solution trình bày kết quả đánh giá thử nghiệm BMP và các nghiên cứu sử dụng khí sinh học |
Tại Hội nghị, ông Kazuya Matsunaga - Công ty TNHH Toyo Energy Solution trình bày kết quả đánh giá thử nghiệm trên hệ thống phân tích khí sinh học BMP. Trong quá trình triển khai dự án, hệ thống BMP được sử dụng để đánh giá tiềm năng sinh khí mê-tan của 04 nhóm chất thải hữu cơ phổ biến gồm phân gà, phân lợn, thức ăn thừa và rác hữu cơ. Kết quả đánh giá có thể được sử dụng làm cơ sở cho các nghiên cứu tiếp theo về lựa chọn nguyên liệu, thiết kế mô hình và tính toán khả năng khai thác nguồn khí sinh học.
Song song với hệ thống BMP, dự án đã triển khai hệ thống lên men liên tục CT-1000 tại Học viện Nông nghiệp Việt Nam. Đây là hệ thống được sử dụng để nghiên cứu quá trình xử lý chất thải hữu cơ theo công nghệ lên men liên tục, với công suất thử nghiệm 30 kg chất thải/ngày. Ông Kazuya Matsunaga trình bày tổng quan về hệ thống lên men liên tục CT, cũng như hướng nghiên cứu, ứng dụng của công nghệ trong xử lý chất thải hữu cơ. Đây chính là điểm kết nối quan trọng giữa xử lý chất thải và sản xuất nông nghiệp theo hướng tuần hoàn.
|
 |
| Lãnh đạo Học viện Nông nghiệp Việt Nam, JICA và các đối tác TOYO thực hiện lễ bàn giao hệ thống BMP và CT. |
Tại Hội nghị, lãnh đạo Học viện Nông nghiệp Việt Nam, JICA và các đối tác TOYO đã thực hiện lễ bàn giao hệ thống BMP và CT, đánh dấu kết quả quan trọng trong quá trình hợp tác. Việc tiếp nhận và làm chủ các hệ thống thiết bị, cùng hoạt động đào tạo, chuyển giao kỹ thuật, góp phần nâng cao năng lực nghiên cứu của Học viện, đồng thời mở ra hướng tiếp cận xử lý chất thải hữu cơ, thu hồi khí sinh học và tận dụng bã sau lên men làm phân bón, phù hợp với định hướng phát triển nông nghiệp tuần hoàn và kinh tế xanh.
|
 |
| Các đại biểu tham quan hệ thống thiết bị và mô hình cây trồng sử dụng bã thải của hệ thống CT làm phân bón |
Từ kết quả nghiên cứu, dự án hướng tới xây dựng mô hình kinh tế tuần hoàn trong nông nghiệp. Một trong những ý nghĩa quan trọng của dự án là xây dựng cách tiếp cận theo chuỗi, từ chất thải hữu cơ đến năng lượng và sản phẩm phục vụ sản xuất nông nghiệp. Theo đó, chất thải hữu cơ được đánh giá về khả năng sinh khí bằng hệ thống BMP; sau đó được nghiên cứu xử lý bằng hệ thống CT để tạo khí sinh học và thu hồi phần bã hữu cơ. Phần khí được nghiên cứu theo hướng sử dụng cho năng lượng, trong khi phần bã tiếp tục được đánh giá khả năng sử dụng làm phân bón. Cách tiếp cận này phù hợp với nguyên tắc tận dụng tài nguyên trong kinh tế tuần hoàn, trong đó chất thải của quá trình này có thể trở thành đầu vào cho một quá trình khác khi đáp ứng các yêu cầu phù hợp. Bên cạnh yếu tố công nghệ, dự án còn đặt trọng tâm vào tiềm năng phát triển kinh doanh bền vững đối với khu vực doanh nghiệp tư nhân. Đây là cơ sở để xem xét các điều kiện cần thiết nhằm đưa công nghệ xử lý chất thải hữu cơ vào thực tiễn, từ nguồn nguyên liệu, quy mô thiết bị, sản phẩm đầu ra đến khả năng hình thành mô hình kinh doanh phù hợp.
|
 |
| Đại biểu tham dự Hội nghị chụp ảnh lưu niệm tại Học viện Nông nghiệp Việt Nam |
Hội nghị là dấu mốc quan trọng trong hợp tác giữa Học viện Nông nghiệp Việt Nam, JICA và các đối tác Nhật Bản về nghiên cứu, ứng dụng công nghệ xử lý chất thải hữu cơ. Những kết quả từ hệ thống BMP và CT-1000, cùng nghiên cứu sử dụng khí sinh học và bã hữu cơ sau lên men, tạo cơ sở để Học viện tiếp tục phát triển các giải pháp xử lý chất thải, sản xuất năng lượng và phục vụ nông nghiệp.
Kết quả dự án góp phần thúc đẩy hướng tiếp cận biến chất thải hữu cơ thành nguồn tài nguyên gắn xử lý môi trường với sản xuất năng lượng và nông nghiệp theo hướng tuần hoàn. Đây cũng là tiền đề để Học viện tiếp tục đẩy mạnh hợp tác quốc tế, nghiên cứu ứng dụng và chuyển giao công nghệ, góp phần phát triển nông nghiệp xanh, kinh tế tuần hoàn và các giải pháp giảm phát thải phù hợp với điều kiện Việt Nam.
Tin bài: Hoàng Lê Mỹ Hân
Ảnh: Đỗ Quang Huy